Lead is a toxic heavy element which is to 90% deposited in bone until the 6th decade and is given to the blood with pregnancy, lactation and physiologic osteoporosis. When it is over certain amounts it may cause osteoporosis and an increase in cardiac events and cancer.In order to evaluate the effect of menopause and osteoporosis on blood lead 20 post-menopausal osteoporotic, 19 non-osteoporotic and 21 pre-menopausal women were selected and their blood levels were measured. In post-menopausal women, its relation with bone mineral density was also investigated. There was no difference between osteoporotic and non-osteoporotic women and pre and postmenopausal women in terms of blood lead (Pb). There was no relation between age and Pb levels but in non-osteoporotic postmenopausal women there was a negative correlation between Pb levels and duration of menopause. There was no relation between bone mineral density and blood lead whereas blood lead and environmental pollution displayed a meaningful correlation.Key words: Osteoporosis, blood lead, menopause
Article in Turkish(Use the link for full-text in Turkish)
Osteoporoz, kemigin yapisinin bozulmasi ve kütlesinin azalmasi sonucu kirilganliginin arttigi sistemik bir kemik hastaligidir. Siklikla kadinlarda görülen osteoporoza bagli kemik kiriklari mortalite ve morbiditenin önemli bir nedenidir. Eriskin insandaki kemik kütlesi, doruk kemik kütlesine ve bunu izleyen kemik kaybi hizina baglidir. Hem ulasilan doruk kemik kütlesi, hem de kemik kayip hizini etkileyen çesitli faktörler vardir.Bu faktörler genetik, hormonal durum, egzersiz, çevresel faktörler ve beslenmedir (1). Bu faktörlerden çevre ve beslenme ile iliskili olarak vücudumuza giren agir bir eser element olan kursunun vücuttan atilimi zor olup, kemiklerde depolanarak inaktive edilir. Kemik demineralizasyonu olan 3 fizyolojik durumda: 1. Gebelik 2. Laktasyon 3. Osteoporoz kandaki miktari artacagindan toksik etkilerinin görülmesi beklenir. Bulgular kemikteki Ca’nin mobilizasyonu ile kursunun da mobilize olacagini göstermektedir (2,3). Yapilan çalismalarda kadinlarda postmenopozal kursun düzeylerinin yas ve diger faktörler kontrol edildiginde premenopozal döneme göre önemli düzeyde yükseldigi bildirilmistir(4). Ancak bunun osteoporozla iliskisini arastiran bir çalisma henüz yapilmamistir.Bu çalismada menopoz sonrasi dönemde kemik mineral yogunluk ölçümü ile osteoporoz saptanan ve saptanmayan hastalarin serumlarinda kursun düzeylerine bakilmis ve bunun kemik densitometrisi, çevre kirliligi, menopoz yasi ve yas ile iliskisi arastirilmistir.GEREÇLER VE YÖNTEM
Bu çalismaya Dual Energy X-Ray Absorptiometri (DEXA) ile postmenopozal dönemde osteoporoz saptanan 20 kadin (Grup1), osteoporoz saptanmayan 19 kadin (Grup 2) ve premenopozal dönemde 21 kadin hasta alindi. DEXA ölçümünde en az 2 bölgede T skoru (-2.5) ve üzerinde olan hastalar osteoporoz grubuna alindi. T skoru degerleri (-2.5) SD’nin altinda olan hastalar ise Grup 2’ye alindi. Grup 3’e kemik yogunlugu ölçümleri yapilmadi. Osteoporotik grupta sekonder osteoporoz nedenleri ayrintili anamnez ve laboratuar bulgulari ile dislandi. Osteoporozu olan hastalar kemik metabolizmasini etkileyebilecek bir tedavi almiyorlardi. Yine menapoz süreleri, beslenme aliskanliklari, çevre kirliligi, önceki entoksikasyon durumlari, meslek ve sigara kullanimi gibi demografik bilgiler de bir anket formu ile sorgulandi.Her 3 grupta kan kursun düzeylerine bakildi. Bu amaçla hasta kanlari %20’lik TCA içeren tüplere asitle esit oranda alindi. Denatürasyon isleminden sonra kanlar santrifüj edilerek Atomik Absorbsiyon Spektrofotometrisi (Shimatzu AA 80) ile ayni makinada ve ayni zamanda kursun düzeyi açisindan incelendi.Hastalarin kemik mineral yogunluk ölçümleri lomber bölgeden (L2-4) anteroposterior ve femur boynundan DEXA ile ölçüldü. DEXA ölçümünde Hologic 1500 cihazi (A.B.D yapimi) kullanildi. Kursun düzeyleri her 3 grupta birbirleri ile kiyaslanarak, degerlerin yas, menopoz süresi, omurga ve kalçadan elde edilen DEXA degerleri ve çevre kirliligi ile iliskisi arastirildi.Istatistikler korelasyon analizi, Mann-Whitney-U testi ve student t testi kullanilarak yapildi.
