SummaryAims: This study is designed to evaluate bone mineral density (BMD) in men who attend to Physical Medicine and Rehabilitation outpatient clinic.Patients and Medhods: 42 men were included into the study. They were evaluated in 3 groups according to their age (30-75); age between 30-45, 45-60 and over 60 yrs. BMD of lumbar spine (L2-L4) and femur neck were evaluated by using dual x-ray absorptiometry (DXA). Serum paratiroid hormone, osteocalcin, 25 (OH) D3 vitamine levels and urinary deoxypridinoline levels were evaluated. Results: Mean age of the patients were 51.24±12.23 yrs in femur neck and in lumbar region, 70% and 15% of the patients between 60-75 yrs, 53% and 7% of the patients between 45-60 yrs and 23% and 8% of the patients between 30-45 yrs have osteoporosis, respectively. Between the groups femur neck BMD and L2-L4 BMD were significantly different (p=0.043 and p=0.008, respectively). Serum PTH levels were high and serum 25(OH)D3 levels were low in all groups. There were no significant difference between the groups regarding bone turnover markers. Seven patients had osteoporotic fractures (6 vertebral, 1 hip). Correlation was found between fractures and L2-L4 BMD ( r=-0.322, p=0.043).Conclusion: Osteoporosis is common also in men, particularly in the middle and old ages. Routine analysis of blood biochemistry and DXA should be performed in adult men. (From the World of Osteoporosis 2007;13:1-5)Key words: Osteoporosis, men, bone turn over, bone mineral density
Article in Turkish(Use the link for full-text in Turkish)
Giris
Osteoporoz düsük kemik kütlesi ve kemik mikro yapisinin bozulmasi sonucu kemik kirilganliginin ve kirik olasiliginin artmasi ile karakterize sistemik bir iskelet hastaligidir (1). Osteoporoz en sik görülen kemik hastaligi olup, ölüm yasinin yükselmesi nedeni ile önemli bir halk sagligi problemi haline gelmistir. Yasin ilerlemesi ile hem kadin hem de erkeklerde kemik kaybi artmaktadir. Tüm vertebra kompresyon kiriklarinin %20’si ve yine tüm kalça kiriklarinin %30’u erkeklerde görülmekte ve önemli oranda morbidite ve mortaliteye sebep olmaktadir (2). Erkek osteoporozunun yaklasik %40’inda etyoloji bilinmemekte ve idiyopatik erkek osteoporozu (IEO) tanisi konulmaktadir (3). Buna ragmen kadinlardakine oranla erkek osteoporozu çok daha az ilgiye sahiptir. Klinik olarak osteoporoz kirik olusana kadar sessiz seyrettigi için osteoporozu bulunan erkeklerin belirlenmesi gerekir (4). Böylece bu kisiler tedavi edilebilir ve kirikla iliskili morbidite ve mortalitenin azaltilmasi mümkün olur (5).Yüksek kirik riskini en iyi yansitan yöntem kemik mineral yogunlugudur (6).Bu kesitsel çalismanin amaci, erkeklerde kemik mineral yogunlugunu belirlemektir.
Hastalar ve Yöntem
Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon poliklinigine Ocak 2005-Mayis 2005 tarihleri arasinda bölgesel agrilari nedeni ile basvuran ve miyofasiyal agri sendromu, osteoartrit, lomber ve servikal disk hernisi teshisi konulan 44 ardisik erkek alindi. Diabetes Mellitus, tiroid fonksiyon bozuklugu, enflamatuar hastaliklar gibi sistemik hastaligi olanlar ve risk faktörü kabul edilen ilaçlari kullananlar, osteoporoz tanisi almis ve tedavi baslanmis hastalar çalismaya alinmadi. Hastalara çalisma hakkinda bilgi verilerek yazili onam formu imzalatildi. Hastalarin rutin tam kan ve biyokimya sonuçlari normal sinirlardaydi. Kemik yapim ve yikim göstergelerinden serum osteokalsin (OK) ve 24 saatlik idrarda deoksipridinolin (DPD), ayrica serum Parathormon ve serum 25 hidroksi vitamin D (25(OH) D3) düzeyleri ölçüldü. Kan ve idrar örnekleri en az 12 saat açlik ardindan sabah 9.00-11.00 saatleri arasinda toplandi. Femur boynu ve lomber bölge (L2-L4) kemik mineral yogunlugu (KMY) dual-energy X-ray Absorptiometry (DXA) yöntemi ile ölçüldü (Norland XR-36; Norland Co, Madison, WI) ve T- skorlari tespit edildi (tutarlilik hata payi: %1). Osteokalsin radioimmunoassay (RIA) teknigi ile, PTH immunolight 2000 chemiluminence teknigiyle, 25 (OH) D3 ve idrar DPD degerleri ise HPLC teknigi ile ölçüldü. Osteoporoz tanisi için Dünya Saglik Örgütü (DSÖ) kriterleri esas alindi. Kirik tespiti için iki yönlü torakolomber vertebra ve ön arka pelvis grafileri çekildi. Vertebral fraktürlerin degerlendirilmesinde semikantitatif bir yöntem olan Kleerekoper yöntemi kullanildi (7). Kleerekoper skorlamasina göre olgularin vertebra deformite skorlari (VDS) hesaplandi. Tüm veriler SPSS 9.00 istatistik paket programi kullanilarak degerlendirildi. Gruplar arasi farki belirlemede Kruskal-Wallis testi yapildi. P degeri 0.05 alti anlamli kabul edildi. Kirik ile KMY ve kemik döngüsü belirteçleri arasindaki korelasyon Pearson korelasyon analizi ile yapildi.
