Abstract
SUMMARYForty-eight postmenopausal women, selected among the patients who applied to our outpatient physical medicine and rehabilitation department without previous osteoporosis medication, were separeted into 3 groups according to bone mineral density (BMD) values as normal, osteopenic and osteoporotic. The correlations between demographic properties, menopause duration and laboratory parameters were investigated. Linear correlations were found respectively between 25(OH) D vitamin and PTH, 25(OH) D vitamin and phosphor (p = 0.009), 1,25(OH)2 D3 and bone formation (BF) was found (r = 0.03, p = 0.02) while there was negative correlation with bone resorption (BR) (r = -0.31, p = 0.01). In osteoporosis group, there was a negative correlation between 25(OH) D vitamin and BF (r = -0.45, p = 0.04). Additionally, there was a similiar correlation between 1,25(OH)2 D3 vitamin and 1,25(OH)2 D3 to BF, BR and % loss of BMD in normal and osteopenic groups. A weak linear correlation was present between BF and BMD.
Keywords: Vitamin D, BALP, PTH, BMD
Forty-eight postmenopausal women, selected among the patients who applied to our outpatient physical medicine and rehabilitation department without previous osteoporosis medication, were separeted into 3 groups according to bone mineral density (BMD) values as normal, osteopenic and osteoporotic. The correlations between demographic properties, menopause duration and laboratory parameters were investigated. Linear correlations were found respectively between 25(OH) D vitamin and PTH, 25(OH) D vitamin and phosphor (p = 0.009), 1,25(OH)2 D3 and bone formation (BF) was found (r = 0.03, p = 0.02) while there was negative correlation with bone resorption (BR) (r = -0.31, p = 0.01). In osteoporosis group, there was a negative correlation between 25(OH) D vitamin and BF (r = -0.45, p = 0.04). Additionally, there was a similiar correlation between 1,25(OH)2 D3 vitamin and 1,25(OH)2 D3 to BF, BR and % loss of BMD in normal and osteopenic groups. A weak linear correlation was present between BF and BMD.Key words: Vitamin D, BALP, PTH , BMD.
Article in Turkish(Use the link for full-text in Turkish)
Giriş ve Amaç
Osteoporoz (OP) kemik dokusu birim hacminde azalma, kemik mekanik gücünde zayiflama ve kirilganliginda artisla gelisen metabolik bir hastaliktir. Yasam, beslenme, genetik ve yapisal nitelikler osteoporoz olusum ve düzeyini etkiler. Postmenopozal osteo-porozun patogenezinde östrojen yetersizligi primer nedendir. Bununla beraber D vitamini, paratiroid hormon (PTH), kalsiyum (Ca), fosfor (P), kalsitonin OP’un gelismesinden sorum-ludurlar. Literatür verilerine göre menopoz baslangicini izleyen ilk yillarda kemik kütlesindeki yikim hizi %15’e varan degerlere erismektedir. Yikim hizi yillar sürecinde azalir. Fakat senil osteoporozun baslamasi ile birlikte %40-50’lere ulasmaktadir.Kemik yapim (KF) ve yikim hizi trabeküler kemikte, kortikal kemige göre yaklasik 8 kat fazladir. Vertebral kolonda oldugu gibi trabeküler kemikten zengin olan bölgeler önemli oranlarda KMY kaybina ugrarlar. Kemik kütlesinin korunmasi ise yapimla yikim arasindaki dengeye baglidir. Kemik yapim ve yikim hizinin kontrolü özellikle senil dönemlerde PTH düzeyine baglidir (1,2,2,3,2,3,4,2,3,4,5,2,3,4,5,6).Yarilanma ömrü 48 saat olan ve yag dokusunda depolanan D3 vitaminin biyolojik formunun (1,25(OH)2 D3) fonksiyonu serum Ca ve P konsantrasyonlarini, kemik hücre farklilasmasini ve proliferasyonunu düzenlemektir. Yarilanma ömrü 15-20 gün olan dolasimdaki 25(OH) D1, plazmada en fazla bulunan ve karacigerde depo edilen D vitaminidir. 25(OH) D havuzu 1,25(OH)2 D3 olusumunu düzenler ve intestinal epitelden Ca emilimini saglar. Temelde 25(OH) D1 ve 1,25(OH)2 D3 arasindaki denge degistiginde kemik rezorpsi-yonu artar (1,2,2,3,2,3,4).Serum 25(OH)D 50 nmol/L düzeyinde vücut gücünü korur. Seviyeleri 30 nmol/L nin altina indiginde adalelerde güç kaybi, agri, yürüme, merdiven inip çikmak da zorlanma gelisir. Metabolizma sürecinde 25(OH) D karacigerde baglayici proteine (DBP) baglanarak böbrege tasinmakta, a hidroksilaz enzimi araciligiyla hidroksillenerek 1,25(OH)2 D3 vita-minine dönüsmektedir (7). Serum Ca ve P düzeylerini etkiledigi bilinen bu form, hipokalsemi ve hipofosfotemi durumlarinda PTH saliniminin artmasina neden olur. Yaslilarda daha sik gözlenen bu durumda, PTH artisina paralel olarak 1,25(OH)2 D3 de artmakta, osteoklastlar stimüle olmakta, kemik kollajen sentezi yavaslamaktadir. Bu 2 yapinin artisi birbirini kamçilayarak yikima hiz kazandirmaktadir (8,9).Literatüre göre, yaslanmakla intestinal sistemde D vitamini emilimi %40’a varan oranlarda azalir. Cilt epidermisinin 7-Dehidrokolesterol oraninin %50’nin üzerinde azalmasi UV absorbsiyonu yolu ile D vit sentezini de azaltmaktadir (1,2,2,3,2,3,4,2,3,4,5). 25(OH) D vitamin etkinligini 1,25 (OH)2 D3 yapimini feedback mekanizmasi ile inhibe ederek saglar. Ayrica osteoblastlara uyarici etkisi vardir. Ayrica interlökin 6 sekresyonuna baskilayici etki ile osteoklast aktivitesini yavaslatir (3). Böylece iki yönlü aktivite gösteren D vitaminin postmenopozal olgulardaki degerlerini saptamak, KMY ile iliskilerini arastirmak üzere çalismamizi düzenledik.
