Aim: The purpose of this study was to determine the performance of osteoporosis risk assessment indices in identifying women with osteoporosis who has high risk for osteoporosis and who will undergo dual energy X-ray absorptiometry (DEXA). Material and Methods: Ninety-eight postmenopausal women aged 45 years and older (mean age 57.36±5.78 years) were included in the study. BMD was used for diagnosing osteoporosis at the proximal femoral and lumbar spine (L2-L4). The subjects were evaluated in terms of the risk for osteoporosis by using Osteoporosis Foundation (NOF), Osteoporosis Prescreening Risk Assessment (OPERA), Age, years after Menopause, age at MEnarche, Body mass index (AMMEB), National and Osteoporosis Screening Tool (OST). Sensitivity, specifity and the diagnostic value of the risk assessment indices were calculated. Results: The proportion of women with osteoporosis at the femoral neck (T skor ≤-2.5) was 14.3% (14/98) and, 33.7% (33/98) at the lumbar spine. The sensitivity, specifity and the diagnostic value of the risk assessment indices to identify osteoporosis at the femoral neck were found respectively %60-%62-%62 for NOF, %35-%71-%66 for OPERA, %80-%68-%69 for OST and %80-%68-%69 for AMMEB. At the lumbar spine these values were %42-%72-%62 for NOF, %12-%93-%66 for OPERA, %54-%76-%69 for OST and %60-%73-%69 for AMMEB.Conclusion: These results show that OST and AMMEB have high sensitivity for identifying femoral neck osteoporosis. Therefore all four indices have low sensitivity for identifing lumbar spine osteoporosis. In conclusion OST and AMMEB could be preferred as a screening test in clinical practice for identifying the femoral neck osteoporosis. (From the World of Osteoporosis 2009;15:21-5)Key words: Osteoporosis, clinical risk indices, sensitivity, spesificity, diagnostic value
Article in Turkish(Use the link for full-text in Turkish)
Giris
Osteoporoz düsük kemik kütlesi ve kemik dokunun mikromimarisinde bozulma sonucu kemik kirilganligi ve kirik riskinde artis ile karakterize sistemik bir iskelet hastaligidir (1). Ortalama insan ömrünün uzamasindan dolayi artan kemik kaybi ve kirik riski nedeniyle osteoporoz önemli bir saglik sorunu haline gelmistir. Kemik kaybinin erken dönemde, özellikle kirik olusmadan önce saptanmasi ve önlenmesi, morbidite ve mortalitenin azaltilmasi açisindan oldukça önemlidir (2).Günümüzde osteoporoz tanisi için en sik kullanilan yöntem duyarliliginin yüksek olusu nedeniyle Dual enerji X-ray absorbsiyometridir (DEXA) (3). Pek çok osteoporoz tani rehberi osteoporoz tanisi için 65 yas ve üzeri tüm kadinlarda DEXA ile kemik mineral yogunlugu ölçümü yapilmasi gerektigini bildirmektedir (4-6). Buna karsilik bazi rehberler ise kemik mineral yogunlugu ölçümüne gönderilecek hastalarin osteoporoz için belirlenmis bazi risk faktörlerine dayali olarak seçilmesini önermektedir (7-9). Bu noktadan yola çikilarak düsük kemik mineral yogunluguna sahip hastalari saptamak ve DEXA tetkikine hangi hastalarin gönderilmesinin gerekli olacagini belirleyebilmek amaci ile bazi major risk faktörlerinin sorgulandigi çesitli osteoporoz risk degerlendirme indeksleri gelistirilmistir. 272 postmenopozal Türk hasta grubu ile yapilan çalismada osteoporoz risk sorgulama formunun DEXA ölçümü yapilacak hastalari ayirdetmede kullaniminin faydali oldugu ve gereksiz DEXA istemini önleyecegi bildirilmistir (10). Ancak bu indeksler kullanilirken duyarlilik ve özgüllükleri gözönünde bulundurulmalidir. Bir testin güvenilirligini belirleyen etkenler ise duyarliligi ve özgüllügüdür. Duyarlilik; kullanilan ölçüm yönteminin gerçekten hasta olanlardan, ne kadarini hasta olarak saptayabildigini gösterir. Özgüllük ise yeni kullanilan ölçüm yönteminin, saglam olanlardan ne kadarini dogru olarak saptayabildigini gösterir. Ideal bir teshis testi, hasta olan herkeste pozitif sonuç, hasta olmayan herkeste negatif sonuç alinarak dogru bilgi vermesinin yaninda, hizli, emniyetli, basit, güvenilir ve maliyeti az olmalidir (11).Bu çalismanin amaci osteoporoz risk degerlendirme indekslerinin osteoporoz için yüksek risk tasiyan, DEXA tetkiki önerilecek postmenopozal hastalari saptamadaki performanslarini degerlendirmektir.
