Aim: The aim of this study was to investigate the relationship between the bone turnover and bone density in perimenopausal and postmenopausal women. Material and Methods: Forty-two healthy women, 16 perimenopausal and 26 early postmenopausal were included in the study. Bone density at the spine and proximal femur was measured by dual energy x-ray absorptiometry (DXA). Routine serum biochemical tests were performed. Serum alkaline phosphatase (ALP) level was measured. Bone turnover markers including serum osteocalcin (OC) and and type I collagen crosslinked C-terminal telopeptide (CTX) levels were measured. Results: Mean age was 48±4 years, body mass index (BMI) was 27.87±4.26 kg/m2. Mean age at menopause was 45±9 years, time after menopause was 3.23±1.9 years in early postmenopausal group. Serum OC and CTX levels were 19.23±7.52 mg/dl and 0.58±0.35 mg/dl, respectively. CTX level was high in 21.6% (9 women) of the study subjects, whereas OC level was high in 36.3% (15 women) of the group. Osteoporosis and osteopenia rates in the study subjects were 11.9% and 40.4%, respectively. BMD values at the spine and proximal femur did not show correlation with bone turnover markers. Serum ALP level showed statistically significant negative correlation with femoral neck BMD (p=0.003). BMI showed statistically significant correlation with BMD values at femoral neck and total femur (p=0.033, p=0.001). There were no statistically significant difference in terms of serum OC and CTX levels and BMD values at spine and hip between the perimenopausal and early postmenopausal groups (p0.05).Conclusion: As our results there was no correlation between bone turnover markers and bone density at spine and hip in perimenauposal and early postmenauposal women. (From the World of Osteoporosis 2009;15:7-10)Key words: CTX, bone mineral density, osteocalcin, perimenopause, postmenopause
Article in Turkish(Use the link for full-text in Turkish)
Giris
Postmenopozal osteoporoz (OP) ve OP’ye bagli olarak gelisen kiriklar kadin sagligi açisindan önemli bir problem olusturmaktadir. OP açisindan risk tasiyan kadinlarin belirlenerek kemik kaybina karsi önlemlerin alinmasi etkili bir girisimdir. Günümüzde kemik kaybinin belirlenmesinde en güvenilir yöntem dual enerji x-isinli absorpsiyometridir (DXA). Kemik döngüsü belirleyicileri menopoz döneminde hizli kemik kaybeden kadinlarin bulunmasina yardimci olur. Özellikle kemik yogunlugu ölçümü ile riskin belirlenemedigi durumlarda kemik döngüsü göstergelerinin degerlendirilmesi yararli olabilir (1).Kadinlarda kemik kaybi premenopozal dönemde baslayip postmenopozal dönemde devam eder (2,3). Perimenopozal geçis döneminde kadinlarda yasa bagli kemik kaybi gelisir. Bu dönemde serum gonadotropin konsantrasyonu ve kemik rezorpsiyonunda göreceli bir artis oldugu düsünülmektedir (4). Menopozal geçis dönemindeki 2311 kadinda yapilan bir çalismada spinal ve kalçadaki kemik kaybi baslangiçtaki FSH düzeyleri ve FSH degisiklikleri ile iliskili bulunmasina karsilik estradiol ve androjen ile iliski bulunmamistir (5).Premenopozal, perimenopozal ve postmenopozal kadinlarda kemik döngüsü göstergeleri ile kemik mineral yogunlugu (KMY) arasindaki iliskiyi arastirmak amaciyla yapilan çesitli çalismalarda farkli sonuçlar bulunmustur. Kemik döngüsü göstergelerinin perimenopozal kadinlarda kemik kaybinin belirlenmesinde yararli oldugu, ancak genç premenopozal kadinlarda ve postmenopozal kadinlarda daha az deger tasidigi, bu sebeple kemik döngüsü belirleyicilerinin menopoza geçis döneminde olan kadinlarda kemik kaybinin belirlenmesinde kullanilmasinin yararli olabilecegi bildirilmistir (6). Rogers ve ark. tarafindan postmenopozal kadinlarda yapilan bir çalismada spinal kemik kaybi ile biyokimyasal kemik döngüsü göstergeleri arasinda kuvvetli bir iliski oldugu ileri sürülmüstür (7). Bu çalismanin amaci perimenopozal ve erken postmenopozal dönemdeki saglikli kadinlarda kemik döngüsü ile kemik yogunlugu arasindaki iliskinin arastirilmasidir.
